समाजसेवी कालीराम थारुको स्मृतिमा शालिक अनावरण

१४  श्रावण  २०८२, रिपोर्टिंग  नेपाल ,बर्दिया   — राजनीतिक, सामाजिक र सांस्कृतिक क्षेत्रमा अतुलनीय योगदान पुर्‍याएका समाजसेवी स्व. कालीराम थारुको सम्झनामा बारबर्दिया नगरपालिका–५ स्थित मगरागाडी चोकमा नागा पंचमी तथा गुरिया पर्वको अवसर पारि उहाँको शालिक अनावरण गरिएको छ।

नगरपालिकाको आयोजनामा आयोजित विशेष समारोहमा नगरप्रमुख छबिलाल थारुले शालिक अनावरण गर्दै स्व. थारुलाई “समर्पित र जनमुखी समाजसेवी”को रूपमा स्मरण गर्नुभयो। उहाँले भन्नुभयो, “कालीराम थारु कुनै पार्टी विशेषका प्रतिनिधि होइनन्, उनी सम्पूर्ण समाजका सेवक थिए। उहाँको योगदान थारु समुदायदेखि सम्पूर्ण बारबर्दिया नगरवासीका लागि प्रेरणाको स्रोत हो।”

यद्यपि शालिक निर्माण केही सामाजिक सञ्जालमा विवादको विषय बन्यो। आलोचकहरूले नेपाली कांग्रेसले स्थानीय निर्वाचन घोषणापत्रमा दल विशेषका नेताको नाममा शालिक नबनाउने उल्लेख गरेका थिए भन्ने विषय उठाइ समाजसेवी कालिरामको योगदान नबुझी हावाको भरमा मुर्ति बनाउनेकार्य लाई अतिरन्जित गरेका थिए । यसबारे नगरप्रमुख थारुले स्पष्ट पार्दै भन्नुभयो, “यो कुनै पार्टीको शालिक होइन। स्वर्गीय कालीराम थारु एक समाजसेवी हुनुहुन्थ्यो। उहाँको नेतृत्वमा बनाइएको कुलोबाट सयौं किसानले खेतमा सिँचाइ पाएका छन् , उहाको योगदानमा त्यसवेला खनिएको रम्मापुर जयनगर बाटोमा हजारौ जनता हिड्न पाएकाछन् , उहाले निर्माण गरेका स्कुलमा बिद्यार्थी पढिरहेका छन्, यस्ता धेरै योगदानहरु छन् कलिराम थारुको त्यसैले  उहाँलाई संकुचित राजनीतिक दृष्टिले होइन, साझा योगदान दिने सामाजिक व्यक्तित्वका रूपमा हेर्नुपर्छ।”

कार्यक्रममा प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत टिकानाथ गोसाईले शालिक निर्माणमा १४ लाख ३८ हजार २ सय रुपैयाँ लागत लागेको जानकारी दिनुभयो। शालिक १ सय ९७ किलो तौलको भए पनि सम्झौता १ सय ८० किलोमा भएकाले सोही आधारमा भुक्तानी गरिएको हो। स्तम्भ निर्माण र वरिपरिका सडक पिच कार्यका लागि १५ लाख बजेटमा १४ लाख ६१ हजारमा सम्झौता भई बाँकी कार्य सम्पन्न हुन बाँकी रहेकाले म्याद थप गरिएको बताइएको छ।

वि.सं. १९८४ साल चैत २८ गते जन्मिनु भएका स्व. थारुले वि.सं. २०६१ साल चैत ४ गते निधन हुनु अघि सम्म जनताको सेवा, राजनीतिक जागरण र भौतिक विकासमा निरन्तर योगदान दिनुभयो। २०१२ सालदेखि कुलापानी चौधरीमार्फत राजनीतिमा प्रवेश गरी तीनपटक मगरागाडी गाउँपञ्चायतको प्रधानपञ्च पदमा निर्वाचित भई जनताको सेवा गर्नुभएको थियो।

२०३७ सालको राष्ट्रिय पञ्चायत निर्वाचनमा ‘छाता’ चिन्ह लिएर उम्मेदवारी दिनुभएका थारुले शिक्षा, सिँचाइ, पुल, मन्दिर, बाँध, कुला, खानेपानी, सडकजस्ता पूर्वाधार निर्माणमा सक्रिय सहभागिता जनाउनुभएको थियो। पश्चिम नेपालको एक ऐतिहासिक धार्मिक स्थल ‘सदाशिव मन्दिर’ पनि उहाँकै नेतृत्व र लगानीमा निर्माण भएको हो।

साँस्कृतिक संरक्षणमा समेत उहाँले विशेष ध्यान दिनु भएको थियो। उहाँको पहलमा परम्परागत भेषभूषा, नाचगान, रीतिरिवाजहरू जोगाइएका थिए। दशैँलगायत चाडपर्वहरूमा उहाँको घरमा सामूहिक जमरा, टीका र सांस्कृतिक जमघट नियमित रूपमा हुने गर्थ्यो।

राजाबाट ‘तक्मा’ र ‘कदरपत्र’ प्राप्त गरेका थारु, बहुदलीय व्यवस्थाको पक्षमा जनमत संग्रहमा सक्रिय सहभागी रहनुभएको थियो।

बारबर्दिया नगरपालिका वडा नम्मर ५ का वडाध्यक्ष लाल बहादुर चौधरी सभाध्यक्ष रहनुभएको उक्त कार्यक्रममा नगर प्रमुख छबिलाल थारु प्रमुख अतिथि हुनुहुन्थ्यो भने विशेष अतिथिमा स्व. कलिराम थारुको धर्मपत्नी चीनकी थारु र प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत टिकानाथ गोसाई रहनुभएको थियो l , राजनीतिक दल बाट प्रतिनिधित्व गर्दै नेपाली कांग्रेसक नगर सभापति सुरेन्द्र बोहोरा, नेकपा माओवादीका नगर अध्यक्ष सुदिन थारु , रास्ट्रीय स्वतन्त्र पार्टीका नगर अध्यक्ष सागर भट्टराई , राप्रपा नगर अध्यक्ष राम भरोसे थारु लगाएत विभिन्न वडाका वडा अध्यक्ष, बडघर समाजसेवी लगायतको उपस्थिति रहेको थियो l

कार्यक्रमका सभाध्यक्ष बारबर्दिया नगरपालिका–५ का वडाध्यक्ष लाल बहादुर थारुले स्व. कालीराम थारु सामाजिक, सांस्कृतिक र भौतिक विकासमा उल्लेखनीय योगदान पुर्‍याएका एक सच्चा समाजसेवी भएको उल्लेख गर्दै उहाँको सम्मानमा शालिक स्थापना गर्नु नगरपालिकाको सराहनीय पहल भएको बताउनुभयो।

शालिक निर्माणलाई लिएर सामाजिक सञ्जालमा उठेका केही आलोचनाप्रति प्रतिक्रिया दिँदै उहाँले भन्नुभयो, “कालीराम थारुजस्तो प्रेरणादायी व्यक्तित्वको जीवन र योगदानको गहिरो अध्ययन नगरी हचुवाको भरमा विरोध गर्नु दुर्भाग्यपूर्ण हो। यस्तो प्रतिक्रिया दिनेहरू कमजोर मानसिकता बोकेका सीमित व्यक्तिहरू मात्र हुन्।”

उहाँले कार्यक्रम समापनको घोषणा गर्दै कालीराम थारुलाई संकुचित राजनीतिक चश्माबाट नभई साझा सामाजिक योगदानको दृष्टिले हेर्नुपर्ने कुरामा जोड दिनुभयो। वडाध्यक्ष लाल बहादुर थारु  वर्तमानमा नेकपा एमालेबाट निर्वाचित वडाध्यक्ष हुनुहुन्छ।

बिज्ञापन-YM-ADCustom Text

ढकैला गाउँमै स्वास्थ्य सेवा – शहरी स्वास्थ्य क्लिनिकको उद्घाटन

२६ आश्विन २०८२, रिपोर्टिंग  नेपाल ,बारबर्दिया | बारबर्दिया नगरपालिका–९ ढकैला गाउँमा शहरी स्वास्थ्य क्लिनिकको भव्य रूपमा शुभारम्भ गरिएको छ। आइतबारदेखि सेवा सुरु भएको यो क्लिनिक गाउँकै बासिन्दालाई सहज र गुणस्तरीय स्वास्थ्य सेवा उपलब्ध गराउने उद्देश्यले स्थापना गरिएको हो।

बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्जको मध्यवर्ती वन क्षेत्रमा पर्ने ढकैला गाउँ राजमार्गदेखि करिब ५  किलोमिटर टाढा अवस्थित छ। लामो समयदेखि गाउँमा स्वास्थ्य संस्थाको अभावका कारण स्थानीयवासीहरूलाई सामान्य उपचारका लागि पनि पाँचदेखि छ किलोमिटर जंगल पार गर्दै हिंड्नुपर्ने बाध्यता थियो। आजदेखि भने ढकैला गाउँका बासिन्दाले आफ्नो घरआँगन नजिकै स्वास्थ्य सेवा पाउने भएका छन्, जसले उनीहरूको दैनन्दिन जीवनयापनमा ठूलो सहजता ल्याउने अपेक्षा गरिएको छ ।

क्लिनिक सञ्चालनका लागि करिब ३७ लाख रुपैयाँ लागतमा नयाँ भवन निर्माण गरिएको हो। भवन निर्माणका लागि स्व. दमन ध्वज क्षेत्रीको सम्झनामा उनकी श्रीमती सपना क्षेत्री र छोराहरूले १६९.३१ वर्गमिटर जग्गा दान गरेका थिए। समाजप्रति उच्च योगदान पुर्‍याउने उक्त परिवारलाई उद्घाटन समारोहमा विशेष सम्मान गरिएको थियो। त्यस्तै, समयमै गुणस्तरीय काम सम्पन्न गर्ने निर्माण व्यवसायीलाई पनि प्रशंसा पत्र प्रदान गरिएको थियो।

फोटो : जग्गादातालाइ सम्मान पत्र प्रदान गर्दै नगर प्रमुख छबिलाल थारु

उद्घाटन कार्यक्रममा प्रमुख अतिथि बारबर्दिया नगरप्रमुख छबिलाल थारूले ढकैला शहरी स्वास्थ्य क्लिनिकलाई स्थानीय जनताको स्वास्थ्य सुधारतर्फको ऐतिहासिक कदमका रूपमा व्याख्या गर्नुभयो । उहाँले स्वास्थ्य सेवा प्राप्ति कुनै विशेष वर्गको सुविधा होइन, सबै नागरिकको मौलिक अधिकार भएको उल्लेख गर्दै क्लिनिक स्थापना मार्फत गाउँमा नयाँ युगको सुरुवात भएको बताउनुभयो।
नगरप्रमुख थारूले भन्नुभयो ,

“स्वास्थ्य सबैको अधिकार हो। आज हामीले ढकैला गाउँमा स्थापना गरेको यो शहरी स्वास्थ्य क्लिनिकले टाढाटाढा स्वास्थ्य उपचारका लागि हिँड्नुपर्ने बाध्यता अन्त्य गरेको छ। अब गाउँकै आँगनमा उपचार उपलब्ध हुनेछ। यस संस्थाले केवल उपचार दिने मात्र होइन, स्थानीय बासिन्दामा स्वास्थ्यबारे सचेतना फैलाउने, रोग नलाग्ने जीवनशैली अपनाउन प्रेरित गर्ने, र समुदायलाई नियमित स्वास्थ्य परीक्षणतर्फ उन्मुख गराउने काम पनि गर्नेछ। बारबर्दिया नगरपालिकाले स्वास्थ्य र शिक्षालाई प्रमुख प्राथमिकतामा राखेको छ। रोग लागेको बेलामा मात्र उपचार होइन, रोग नै नलागोस् भनेर समुदायलाई तयार पार्नु आजको आवश्यकता हो। यसतर्फ नगरपालिका जिम्मेवार तरिकाले काम गर्दै आएको छ, र ढकैला क्लिनिक यस यात्राको एउटा महत्वपूर्ण माइलस्टोन हो।”

नगरप्रमुखले स्थानीय जनताको सक्रिय सहयोग, जग्गा दान गर्ने परिवारको योगदान र निर्माण कम्पनीको समयमै सम्पन्न गरिएको कामप्रति विशेष धन्यवाद व्यक्त गर्दै आगामी दिनमा यस क्लिनिकलाई थप सुदृढ, जनमैत्री र आधुनिक प्रविधियुक्त स्वास्थ्य केन्द्रका रूपमा विकास गरिने प्रतिबद्धता जनाउनुभयो।

प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत गौतम भण्डारीले हाल समाजमा नसर्ने रोगहरू तीव्र रूपमा फैलिइरहेको बताउँदै जीवनशैलीमा सुधार, नियमित स्वास्थ्य परीक्षण र सचेतनामा जोड दिनुपर्नेमा बल दिनुभयो। उहाँले बालबालिकामा कुपोषण, किशोरीहरूमा रक्तअल्पता, र बालविवाहजस्ता समस्याले विकासका सूचकहरूमा नकारात्मक असर पारिरहेको जनाउँदै पालिका, विद्यालय, अभिभावक र समुदाय सबै एकजुट भएर काम गर्नुपर्नेमा जोड दिनुभयो।

प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत : गौतम भण्डारी

स्वास्थ्य शाखा प्रमुख गोविन्द पौडेलले ढकैला गाउँका बासिन्दाका लागि विशेषरूपमा लक्षित गरी यो क्लिनिक सञ्चालनमा ल्याइएको बताउनुभयो। हाल स्थायी दरबन्दी नभए पनि पालिकाले अस्थायी रूपमा स्वास्थ्य सेवा सुरु गरेको र निकट भविष्यमै स्थायी स्वास्थ्यकर्मीको दरबन्दी सुनिश्चित गरी यो क्लिनिकलाई नियमित, सुदृढ र दिगो स्वास्थ्य केन्द्रका रूपमा विकास गरिने उहाँको भनाइ थियो।

क्लिनिक सञ्चालनसँगै ढकैला गाउँका बासिन्दाहरूमा खुसीयाली छाएको छ। स्थानीयवासीहरूले अब आफ्नो गाउँमै आधारभूत स्वास्थ्य सेवा पाउने अवसर प्राप्त भएको भन्दै बारबर्दिया नगरपालिका र वडा कार्यालयप्रति आभार प्रकट गरे। स्थानीय मनिषा भारतीले भनिन्,

“पहिले सानो उपचारका लागि पनि पाँच–छ किलोमिटर जंगल पार गरेर जानुपर्थ्यो। राति बिरामी परे झन् समस्या हुन्थ्यो। अब गाउँमै स्वास्थ्य सेवा पाउँदा निकै राहत मिलेको छ।”

कार्यक्रमका अध्यक्ष तथा वडा नं. ९ का अध्यक्ष देवेन्द्र कुमार विष्टले यो क्लिनिक गाउँवासीकै सहयोग, दान, र पालिकाको पहलबाट सम्भव भएको उल्लेख गर्दै सबैप्रति धन्यवाद व्यक्त गर्नुभयो । उहाँले गाउँमा स्वास्थ्य सेवा विस्तार गर्न यो सुरुवातमात्र भएको र आगामी दिनमा थप सुविधा थप्दै जाने प्रतिबद्धता जनाउनुभयो।

कार्यक्रममा नगरप्रवक्ता तथा वडा नं. ४ का अध्यक्ष सिताराम योगी, सामाजिक विकास समितिकी संयोजक श्यामकुमारी चौधरी, वडा नम्मर ८ का अध्यक्ष्य नर बहादुर चन्द लगाएत जनप्रतिनिधि, स्थानीय अगुवाहरू, स्वास्थ्यकर्मी, शिक्षक तथा समुदायका दर्जनौँ स्थानीयवासीहरूको उल्लेखनीय उपस्थिति थियो। उत्साहपूर्ण वातावरणमा सम्पन्न कार्यक्रमले गाउँमा स्वास्थ्य सेवाप्रतिको नयाँ आशा र भरोसा जगाएको छ।

बिज्ञापन-YM-ADCustom Text

स्वास्थ्य मूल्याङ्कनमा बारबर्दिया अब्बल, ७८.५३ अंकसहित पहिलो

बर्दिया, २०८३ भाद्र २४, बुधबार । रिपोर्टिङ नेपाल

स्वास्थ्य क्षेत्रमा गरिएको वार्षिक मूल्याङ्कनमा बारबर्दिया नगरपालिका बर्दियाका आठ स्थानीय तहमध्ये उत्कृष्ट ठहरिएको छ। स्वास्थ्य कार्यालय बर्दियाले निर्धारित स्वास्थ्य सूचकका आधारमा गरेको मूल्याङ्कनमा बारबर्दियाले ७८.५३ अंक प्राप्त गर्दै पहिलो स्थान हासिल गरेको हो।

नगर अस्पतालमै आँखा उपचार सेवा सञ्चालनमा ल्याउने बर्दियाकै पहिलो पालिकाको रूपमा समेत पहिचान बनाएको  बारबर्दियाले मूल्याङ्कनमा आफूलाई अब्बल सावित गर्न सफल भएको छ भने   बढैयाताल गाउँपालिका ७६.९३ अंकसहित दोस्रो र गेरुवा गाउँपालिका ७६.७६ अंकसहित तेस्रो भएका छन्।

स्वास्थ्य कार्यालय बर्दियाले सार्वजनिक गरेको नतिजाअनुसार बाँसगढी नगरपालिका चौथो, मधुवन नगरपालिका पाँचौँ, गुलरिया नगरपालिका छैटौँ, राजापुर नगरपालिका सातौँ र ठाकुरबाबा नगरपालिका आठौँ स्थानमा रहेका छन्।
आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा स्वास्थ्य क्षेत्रमा सञ्चालन भएका कार्यक्रम तथा गतिविधिको वार्षिक समीक्षा र आगामी योजना तर्जुमा कार्यक्रममा स्थानीय तहहरूको मूल्याङ्कन नतिजा सार्वजनिक गरिएको हो।
स्वास्थ्य कार्यालय बर्दियाका प्रमुख उमेश गौतमले निर्धारित सूचकका आधारमा स्थानीय तहहरूको मूल्याङ्कन गरिएको बताउनुभयो। उहाँका अनुसार अंकका आधारमा पहिलो, दोस्रो र तेस्रो स्थान निर्धारण भए पनि जिल्लाका सबै स्थानीय तहले स्वास्थ्य क्षेत्रमा राम्रो काम गरिरहेका छन्।
मूल्याङ्कनमा समेटिएका सूचकबाहेक पनि स्थानीय स्वास्थ्य शाखाहरूले समुदायमा सकारात्मक प्रभाव पार्ने विभिन्न काम गरिरहेको गौतमले बताउनुभयो।
उहाँका अनुसार सबैभन्दा कम अंक प्राप्त गर्ने स्थानीय तहले समेत ७२.२९ अंक हासिल गरेको छ। अन्य जिल्ला तथा स्थानीय तहको अवस्थासँग तुलना गर्दा बर्दियाको समग्र स्वास्थ्य क्षेत्रको प्रदर्शन राम्रो रहेको उहाँको भनाइ छ।
स्वास्थ्य मूल्याङ्कनमा उत्कृष्ट भएका पहिलो, दोस्रो र तेस्रो स्थानका स्थानीय तहलाई सम्मान गरिएको छ। लुम्बिनी प्रदेशका स्वास्थ्य मन्त्री दीपेन्द्रकुमार पुनले प्रमाणपत्र प्रदान गर्दै दोसल्ला ओढाएर सम्मान गर्नुभएको हो।
स्थानीय तहको स्वास्थ्य सेवा, कार्यक्रम कार्यान्वयन र सूचकगत प्रगतिको नियमित मूल्याङ्कनले आगामी दिनमा स्वास्थ्य सेवा अझ प्रभावकारी बनाउन सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।

बिज्ञापन-YM-ADCustom Text

अपूरणीय क्षति : बाँसगढीका कुशल व्यवसायी तथा लोकप्रिय नेता विपिन पौडेल अब हामीबीच रहेनन्

१५  श्रावण  २०८२, रिपोर्टिंग  नेपाल ,बर्दिया   —  राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) बर्दिया जिल्ला सभापति तथा सफल व्यवसायी विपिन पौडेलको सिंगापुरमा निधन भएको छ।

पार्टीका अनुसार पौडेल व्यक्तिगत भ्रमणको क्रममा सिंगापुर गएका थिए। त्यही क्रममा बिरामी परेका उनले होटलमै ज्यान गुमाएका हुन्।

रास्वपा लुम्बिनी प्रदेश अध्यक्ष देवराज पाठकले जानकारी दिँदै भने, “उहाँ साउन १ गते सिंगापुर जानुभएको थियो। आज साउन १५ गते फर्कने टिकट थियो। दुर्भाग्यवश उतै बिरामी भइ १३ गते होटलमै निधन भएको खबर प्राप्त भएको छ।”

४६ वर्षीय पौडेल बर्दियाको बाँसगढीमा स्थापित एक व्यवसायी तथा समाजसेवी थिए। उनी रास्वपामा प्रदेश सदस्य, जिल्ला संयोजक हुँदै जिल्ला सभापतिको जिम्मेवारीमा रहेर सक्रिय भूमिका निर्वाह गर्दै आएका थिए।

पार्टीका नेताहरूले पौडेलको निधनलाई अपूरणीय क्षति भनेका छन्।
शव नेपाल ल्याउन आवश्यक कागजी प्रक्रिया तथा कानुनी औपचारिकता पूरा गरिनु पर्ने भएकाले केही समय लाग्ने जानकारी प्राप्त भएको छ।

ReportingNepal.com परिवार स्व. पौडेलप्रति हार्दिक श्रद्धाञ्जली अर्पण गर्दै शोकसन्तप्त परिवारप्रति गहिरो समवेदना प्रकट गर्दछ।

बिज्ञापन-YM-ADCustom Text

घनश्याम भूसालको घोषणा : ‘माओवादीसँग एकता होइन, नयाँ वाम पार्टीको निर्माण गर्छौं’

१९ कार्तिक  २०८२ रिपोर्टिंग  नेपाल

काठमाडौं । नेकपा (एकीकृत समाजवादी) का महासचिव घनश्याम भूसालले माओवादी केन्द्रसँग पार्टी एकता नगरी नयाँ वाम राजनीतिक शक्ति निर्माण गर्ने तयारीमा लागेको घोषणा गरेका छन्। बुधबार काठमाडौंमा पत्रकार सम्मेलन गर्दै उनले ‘देशभक्त वामपन्थी मोर्चा’ गठन गर्ने र त्यसलाई समाजवादी दिशामा अघि बढाउने योजना सार्वजनिक गरेका हुन्।

भूसालले भने, “यो अभियान कुनै एक पार्टीका सीमित नेताहरूको होइन, देशभरका वामपन्थी, लोकतान्त्रिक र प्रगतिशील विचारधारा भएका सबै मानिसहरूको साझा राजनीतिक मंच बन्नेछ।” उनका अनुसार, वाम आन्दोलनलाई नयाँ सोच र दिशासहित पुनःसंगठित गर्न अबको पहल निर्णायक हुनेछ।

यता, आजै माओवादी केन्द्र, नेकपा (एकीकृत समाजवादी) र अन्य आठ साना दलबीच पार्टी एकता घोषणा कार्यक्रम काठमाडौंको भृकुटीमण्डपमा हुँदैछ। ती दलहरूबीच नयाँ पार्टीको नाम ‘नेपाली कम्युनिस्ट पार्टी’ राख्ने र चुनाव चिह्न ‘तारा’ रहने सहमति भएको स्रोतले जनाएको छ।

नयाँ पार्टीको संयोजकमा माओवादी अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ र सह–संयोजकमा नेकपा (एकीकृत समाजवादी) का अध्यक्ष माधवकुमार नेपाल रहने सहमति जुटाइएको छ।

तर, सो एकता प्रक्रियाप्रति केही शीर्ष नेताहरू असन्तुष्ट देखिएका छन्। नेकपा (एस) का वरिष्ठ नेता झलनाथ खनाल, महासचिव घनश्याम भूसाल, माओवादीका सचिवालय सदस्यद्वय जनार्दन शर्माराम शर्मा लगायत नेताहरू भने उक्त एकता अभियानमा सहभागी नभई छुट्टै वाम अभियान अघि बढाउने तयारीमा छन्।

भूसाल निकट स्रोतका अनुसार, उनीहरूले वामपन्थी राजनीतिलाई केवल सत्तासाझेदारीमा सीमित नराखी वैचारिक स्पष्टता, नीतिगत सुधार र संगठनात्मक पुनर्निर्माणको माध्यमबाट नयाँ धार सिर्जना गर्ने तयारी गरेका छन्।

बिज्ञापन-YM-ADCustom Text

नेतृत्व बदलियो, तर छायाँ उस्तै : नागरिक उन्मुक्ति पार्टीमा परिवारको वर्चस्व अगाडि

१५  श्रावण  २०८२, रिपोर्टिंग  नेपाल,काठमाण्डौ  —
राजनीतिक परिवर्तनका नाममा उभिएको नागरिक उन्मुक्ति पार्टी (नाउपा) पछिल्लो समय आफ्नै आन्तरिक विवाद, पारिवारिक सत्ता संघर्ष र नेतृत्वमा पारदर्शिताको अभावका कारण जनस्तरमा गम्भीर आलोचनाको शिकार बन्दै गएको छ। हालै सम्पन्न राष्ट्रिय भेलाले पार्टी अध्यक्ष रञ्जिता श्रेष्ठलाई हटाउँदै लालवीर चौधरीलाई नयाँ अध्यक्षको रूपमा चयन गरेपछि यो पार्टीप्रति जनताको दृष्टिकोण झनै नकारात्मक बनेको देखिन्छ।

पार्टी संरक्षक रेशम चौधरीका श्रीमती रञ्जिता श्रेष्ठलाई हटाएर आफ्नै पिता लालवीर चौधरीलाई अध्यक्ष बनाउनु सामान्य राजनीतिक प्रक्रियाभन्दा बढी “पारिवारिक राजनीतिक कब्जा” को रूपमा आलोचित भइरहेको छ। राजनीतिक विश्लेषकहरू भन्छन् — “यो पार्टी अब लोकतान्त्रिक भन्दा पनि एक परिवार केन्द्रित राजनीतिक कम्पनीको रूपमा अघि बढ्दैछ।”

भ्रष्टाचार र निष्क्रियताको आरोपबीच बर्खास्ती

रञ्जिता श्रेष्ठ डेढ वर्षसम्म पार्टी बैठक नबोलाएर निष्क्रिय भएको, आन्तरिक लोकतन्त्रको उपेक्षा गरेको, र आर्थिक पारदर्शितामा असफल भएको आरोप लाग्दै आएको थियो। त्यसमाथि पछिल्ला महिनाहरूमा उनीमाथि अनुदान, पार्टी कोष र संघसंस्थासँगको आर्थिक लेनदेनमा भ्रष्टाचारको संलग्नता रहेको गम्भीर आरोपहरू पनि सार्वजनिक भइरहेका थिए।

तर रञ्जिता श्रेष्ठलाई कारबाही गर्नुको सट्टा, सत्ता सुरक्षित गर्न आफ्नै पितालाई अध्यक्ष बनाउने योजना कार्यान्वयन गर्नुले पार्टीको चरित्र र नेतृत्वप्रतिको जनआस्था निरन्तर खस्कँदै गएको हो।

संस्थापकहरू छायामा, परिवारको वर्चस्व अगाडि

नागरिक उन्मुक्ति पार्टीको गठनका प्रारम्भिक दिनमा योगदान दिने धेरै संस्थापक र अग्रज कार्यकर्ताहरूलाई बेवास्ता गर्दै, संरक्षक रेशम चौधरीको निर्देशनमा चलेको हालको घटनाक्रमले पार्टीभित्र गम्भीर असन्तुष्टि चुलिएको छ। पार्टीभित्रका कतिपय नेताहरू खुल्लमखुल्ला भन्न थालेका छन् — “यो अब आम जनताको पार्टी रहेन, रेशम चौधरीको पारिवारिक संरचनामा सीमित भयो।”

एक नेताले नाम नखुलाउने सर्तमा भने, “अध्यक्ष बन्ने योग्यता र भूमिका त रामलाल डगौरा थारु जस्ता नेताहरूमा थियो, तर पुनः परिवारभित्रै घुमाएर पितालाई अध्यक्ष बनाइनु अत्यन्त निराशाजनक छ।”

राजनीतिक यात्राभन्दा स्वार्थको उकालो?

लालवीर चौधरी स्वयं पार्टीको संस्थापक नभएर पनि अहिलेको अध्यक्ष बन्नु आफैंमा राजनीतिक अवसरवादको उदाहरण बनेको छ। विगतमा राप्रपा, एमाले हुँदै यदाकदा स्वतन्त्र उम्मेदवारीमार्फत चुनाव जितेका चौधरी अब फेरि छोराको पार्टीमा अध्यक्ष बनेका छन् — त्यो पनि त्यही नेतृलाई हटाएर जसले उनलाई पार्टीमा भित्र्याएकी थिइन्।

जनस्तरमा आलोचना उठेको छ कि — “नागरिक उन्मुक्ति पार्टीले टीकापुर घटनाको पीडालाई प्रतिनिधित्व गर्छ भनेर देखाइए पनि अहिले पार्टी आफैं पीडाको पात्र बनेको छ — सत्ता, पद र शक्ति निम्ति।”

जनताको नजरमा घट्दो भरोसा

नाउपा भर्खरै गठन भएर आम थारु समुदाय, मधेस र पिछडिएको जनताको प्रतिनिधित्व गर्दै उठेको पार्टी हो भन्ने आशा बोकेको थियो। तर २ वर्ष नबित्दै पार्टीको नीति, मूल्य र उद्देश्यभन्दा शक्तिको केन्द्रीकरणमा बढी केन्द्रित हुँदै गएको स्पष्ट देखिएको छ।

पार्टीमा एकताभन्दा विवाद, सैद्धान्तिकताभन्दा पदको होडबाजी, र नेतृत्वको पारदर्शिताभन्दा पारिवारिक सम्बन्धको आधारमा निर्णय लिइँदा जनताले यो पार्टीप्रति विश्वास गुमाउँदै गएका छन्।

 एक नागरिक उनमुक्ती पार्टीका सदस्यका अनुसार  राजनीतिमा नेतृत्व परिवर्तन सामान्य प्रक्रिया हो। तर जब नेतृत्व परिवर्तन नीति र संस्थागत मूल्यभन्दा व्यक्तिगत स्वार्थ र पारिवारिक समीकरणमा आधारित हुन्छ, त्यसले पार्टीमात्र होइन, आम जनताको भविष्यलाई पनि अनिश्चित बनाउँछ। नागरिक उन्मुक्ति पार्टीले अब तत्काल आत्ममूल्यांकन नगरे, त्यो स्वयं “नागरिक निराशा पार्टी” मा रूपान्तरण हुने खतरा देखिन्छ।

बिज्ञापन-YM-ADCustom Text

बारबर्दिया–७, रम्मापुरमा पाँचौँ नगरस्तरीय राष्ट्रपति रनिङ शिल्ड खेलकुद प्रतियोगिताको भव्य उद्घाटन

बारबर्दिया (बर्दिया), कात्तिक २५ ।
बारबर्दिया नगरपालिका–७, रम्मापुरस्थित श्री जनता माध्यमिक विद्यालयमा आज एक विशेष समारोहका बीच पाँचौँ नगरस्तरीय राष्ट्रपति रनिङ शिल्ड खेलकुद प्रतियोगिता–२०८२ सुरु गरिएको छ। उक्त प्रतियोगिताको उद्घाटन प्रदेश सरकारका सामाजिक विकासमन्त्री जन्मजय तिमिल्सिनाले गर्नुभयो।

उद्घाटन समारोहलाई सम्बोधन गर्दै मन्त्री तिमिल्सिनाले खेलकुद राष्ट्र र राष्ट्रियताको पहिचानसँग जोडिएको महत्वपूर्ण क्षेत्र भएको बताउनुभयो। उहाँले खेलकुदले युवा पुस्तामा अनुशासन, लगनशीलता र आत्मविश्वासको विकास गराउने उल्लेख गर्दै समाजका किसान, मजदुरदेखि भुईँतहका जनताको आवाज माथिसम्म पुर्‍याउने जिम्मेवारी जनप्रतिनिधिहरूको नै भएको बताउनुभयो।

“जनताले गरेको विश्वासलाई मैले कहिल्यै विश्वासघात गर्न सक्दिन। म जनताको सेवकका रूपमा काम गरिरहेको छु,”
जन्मजय तिमिल्सिना, सामाजिक विकासमन्त्री

उहाँले शिक्षा र खेलकुद दुवैलाई प्राथमिकतामा राखेर अघि बढिरहेको बताउँदै विद्यार्थी खेलाडीहरूलाई अनुशासन र मर्यादामा रही देश र समुदायको नाम उज्यालो पार्ने शुभकामना दिनुभयो।

विद्यालयबाटै राष्ट्रिय खेलाडी जन्मिन्छ’ — प्रमुख जिल्ला अधिकारी हमाल

कार्यक्रमका विशेष अतिथि बर्दिया जिल्लाका प्रमुख जिल्ला अधिकारी गोगन बहादुर हमालले खेलकुदले केवल खेलाडी मात्र होइन, राष्ट्र र राष्ट्रिय पहिचानलाई पनि चिनाउने माध्यम भएको बताउनुभयो।
उहाँले विद्यालयस्तरमै यस्ता प्रतियोगिताले भावी राष्ट्रिय खेलाडी उत्पादन गर्ने आधार तयार गर्ने उल्लेख गर्दै भन्नुभयो,

“पहिला विद्यालयहरूमा ‘वीरेन्द्र रनिङ शिल्ड’को रूपमा यस्ता प्रतियोगिता सञ्चालन हुन्थ्यो, अहिले ‘राष्ट्रपति रनिङ शिल्ड’को रूपमा निरन्तरता पाइरहेको छ। यस्ता कार्यक्रमहरू नियमित रूपमा भैरहनु आवश्यक छ।”

जितभन्दा ठूलो अनुशासन र मर्यादा हो’ — नगरप्रमुख थारु

कार्यक्रमका सभाध्यक्ष तथा बारबर्दिया नगरपालिकाका नगरप्रमुख छबिलाल थारुले विद्यालयस्तरका यस्ता प्रतियोगिताले विद्यार्थीहरूको समग्र व्यक्तित्व विकासमा ठूलो योगदान पुर्‍याउने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो। उहाँले विद्यार्थी खेलाडीहरूलाई जितभन्दा बढी अनुशासन, सहयोग र मर्यादामा ध्यान दिन आग्रह गर्दै प्रतियोगिता सफल बनाउन सहयोग गर्ने सम्पूर्ण पक्षप्रति आभार प्रकट गर्नुभयो।

समारोहमा विद्यार्थीहरूले आकर्षक मार्चपास, मार्सल आर्टको प्रदर्शन, क्लबले सांस्कृतिक थारु गीत र स्थानीय तथा राष्ट्रिय लोकप्रिय कलाकार कमल बिसी माल्दाइले  आफ्प्रनो कला प्रस्तुत गरेका थिए।

१६ विद्यालय सहभागी, खेलकुद कार्यक्रम कार्तिक २९ सम्म

बारबर्दिया नगरपालिकाको आयोजनामा र जनता माध्यमिक विद्यालय, रम्मापुरको संयोजनमा सञ्चालन भइरहेको यस वर्षको राष्ट्रपति रनिङ शिल्ड प्रतियोगितामा १६ वटा माध्यमिक विद्यालयका विद्यार्थीहरू सहभागी भएका छन्।
पहिलो दिन ८ सय मिटर दौड प्रतियोगिता सम्पन्न गरिएको छ भने भोलिदेखि भलिबल, कबड्डी, हाईजम्प, लङजम्प, सटपुट लगायतका खेलहरू सञ्चालन हुने जनाइएको छ। प्रतियोगिता कात्तिक २९ गतेसम्म सञ्चालन हुनेछ।

कार्यक्रममा प्रमुख जिल्ला अधिकारी, सामाजिक विकासमन्त्री, सुरक्षा निकायका प्रतिनिधि, राजनीतिक दलका सदस्य, शिक्षक, बुद्धिजीवी, पत्रकार तथा स्थानीय समुदायको उल्लेखनीय उपस्थिति थियो। उद्घाटन समारोह रंगीन झाँकी, विद्यार्थीहरूको जोशपूर्ण सहभागिता र खेलकुदमय वातावरणले भरिएको थियो।

बिज्ञापन-YM-ADCustom Text

नेपालगञ्ज शिक्षण अस्पतालमा सेवा होइन, पहुँचकै शासन ! अस्पतालमाथि गम्भीर आरोप

१६  श्रावण  २०८२, रिपोर्टिंग  नेपाल ,बाँके —

नेपालगञ्जस्थित एक निजी शिक्षण अस्पतालमा गएका बिरामीका आफन्तले उपचारको नाममा “अनावश्यक खर्च”, “सेवामा लापरबाही” र “नागरिकसँग विभेद” गरिएको गम्भीर आरोप लगाएका छन्।

नेपालगञ्ज–१३, बाँकेमा रहेको सञ्जिवनी कलेज अफ मेडिकल साइन्सेज द्वारा सञ्चालित नेपालगञ्ज शिक्षण अस्पताल मा गएका बिरामीका आफन्तले ‘निःशुल्क भनिएको आमा सुरक्षा कार्यक्रम’को नाममा महँगो प्याकेज थोपारिएको, डाक्टर नदेखिने, र सेवा विभेद गरिएको गम्भीर आरोप सार्वजनिक गरेका छन्।

बर्दिया जिल्ला अस्पतालले श्रावण ११ गते अत्यावश्यक सर्जरीका लागि गर्भवती महिलालाई नेपालगञ्ज शिक्षण अस्पतालमा रिफर गरेको थियो। बर्दिया जिल्ला अस्पतालको  आकस्मिक रिफर सिफारिस सहित श्रावण ११ गते गर्भवतीलाई नेपालगञ्जको उक्त शिक्षण अस्पतालमा भर्ना गरियो। तर बिरामी पक्षका अनुसार, अस्पताल पुगेको झण्डै १० घण्टासम्म सम्बन्धित विशेषज्ञ चिकित्सकलाई देख्न सकिएन।

“डाक्टरको अनुहार देख्न त पाइएन, तर ठाउँ ठाउँमा आमा सुरक्षा कार्यक्रम भनेर सजिएका ठूला ब्यानर मात्र देखियो,” बिरामीका आफन्त  कृष्ण शाहीले सामाजिक सञ्जालमा लेखेका छन्।

शाहीका अनुसार, अप्रेसनका लागि ‘सरकारी सुविधा’ भनिए पनि अन्ततः ५३ देखि ६० हजारसम्मको ‘सर्जरी प्याकेज’ प्रस्ताव गरियो। पहिल्यै बुक गरिसकेको क्याबिन समेत पहुँचवाला व्यक्तिलाई दिइएको र आफूहरूलाई स्ट्यान्डर्ड स्टाप क्यबिन भनेर पुरानो हलको फोहोर  ढुसि गनाउने कोठा अनि बिरामीका लागि सिढी विनाको अग्लो फोल्डिङ्ग सिष्टमनै बिग्रेको सुत्नै गाह्रो सन्तुलनमै नआउने थोत्रो बेड भएको फोहोर कोठा दिइएको थियो l  “त्यो कोठा उपचारको लागि होइन, सजायको लागि जस्तो थियो,” भन्ने  गुनासो पनि उनले गरेका छन्।

अस्पतालको प्रवेशद्वारदेखि भित्तासम्म ‘निःशुल्क आमा सुरक्षा कार्यक्रम’ लेखिएको ब्यानर टाँसिएको भए पनि पनि वास्तविकता भने ५३ हजारदेखि ६० हजार रुपैयाँसम्मका ‘सर्जरी प्याकेज’ थोपारिन्थ्यो। अप्रेसन गरेकै दिन सामान्य सिरिन्ज, क्यानुला आइ भि सेट, औषधी सामग्रीहरु , अब यो प्याकेज भित्र पर्दैन भन्दै क्यानुला, सलाइनजस्ता सामान्य उपकरण छुट्टै किन्न लगाइ उपचार खर्च अझै  महँगो बनाई ५०/६० हजारको प्याकेज लाखौंमा परिणत गर्ने गरिएको पोस्टमा लेखेका छन्  l

भुक्तभोगीका अनुसार, यस समस्या बारे  गुनासो अस्पताल प्रशासनसँग गरिएको थियो। प्रशासन अधिकृत कुमार अधिकारीले कोठा परिवर्तन गर्ने वाचा गरेका थिए तर त्यो पनि पूरा नभएको गुनासो छ । शाहीले थप लेखेका छन्, “यदि त्यो कोठा परिवर्तन मात्रै गरिदिएको भए पनि यो पीडादायी अनुभवलाई सार्वजनिक गर्ने थिएन।”

यस घटनाले नेपालको निजी स्वास्थ्य संस्थामा उपचार सेवासम्बन्धी पहुँच, समानता र पारदर्शितामाथि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ।  यस घटनाले स्पष्ट देखाएको छ कि  निजी अस्पतालहरूमा सेवा होइन, ‘पैकेजको व्यापार’ हाबी हुँदैछ।
‘निःशुल्क सेवा’को नाममा विज्ञापन गरिए पनि व्यवहारमा जनतालाई ठगिने, पहुँच नहुनेहरूलाई विभेद गरिने, र आपतकालीन अवस्थामा समेत डाक्टर अनुपस्थित हुने प्रवृत्तिले स्वास्थ्य प्रणालीमाथि गम्भीर प्रश्न खडा गरेको छ।

पछिल्ला वर्षहरूमा नागरिकको ‘सार्वजनिक स्वास्थ्य प्रणाली’ माथि विश्वास घट्दै गएको बेला निजी अस्पतालहरूलाई विकल्पको रूपमा हेरिँदै आएको छ। तर त्यही निजी संस्थाहरूमा पनि पैसा नभएकालाई दोस्रो दर्जाको व्यवहार गरिनु दुःखद पक्ष हो।

बिज्ञापन-YM-ADCustom Text

बारबर्दिया–५ मा यौन तथा प्रजनन् स्वास्थ्य मेला सम्पन्न, तीन कोठे पहुँचयुक्त शौचालयको उद्घाटन

०२ मंसिर  २०८२ रिपोर्टिंग  नेपाल | बारबर्दिया नगरपालिका–५ स्थित जनप्रिय आधारभूत विद्यालय जब्दहवामा हालै यौन तथा प्रजनन् स्वास्थ्य (Sexual and Reproductive Health) सम्बन्धी विशेष मेला आयोजना गरिएको छ। विद्यालयले विद्यार्थीहरूमा यौन स्वास्थ्य अधिकारबारे जानकारी अभिवृद्धि र सचेतना फैलाउन उक्त मेलाको आयोजना गरेको जनाएको छ।

मेलामा यौन शिक्षा तथा प्रजनन् स्वास्थ्यसँग सम्बन्धित विभिन्न स्टलहरू राखिएका थिए। यहाँ सन्देशमूलक सामग्री, चित्र, सूचना तथा जानकारीमूलक पोष्टरहरूको प्रदर्शनी गरिएको थियो, जसले विद्यार्थीहरूमा आफ्ना अधिकार, स्वास्थ्य र सुरक्षित व्यवहारबारे बुझाइ विकास गर्न महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको छ।

उक्त अवसरमा परियोजनाको सहयोगमा निर्माण गरिएको तीन कोठे पहुँचयुक्त शौचालयको पनि उद्घाटन गरिएको थियो। करिब १५ लाख १९ हजार रुपैयाँ लागतमा निर्माण गरिएको यस शौचालय समयानुकूल, पहुँचयुक्त र प्रयोगमैत्री छ।

कार्यक्रममा उपस्थित बारबर्दिया नगरपालिकाका नगरप्रमुख छबिलाल थारुले जनप्रिय आधारभूत विद्यालयले छोटो समयमा उल्लेखनीय सुधार गरेकोमा प्रशंसा गर्दै भने, “विद्यार्थीहरूको प्रस्तुति र क्षमताले मलाई अत्यन्तै खुशी बनाएको छ। नगरपालिका विद्यालयहरूमा स्वच्छता प्रवर्द्धनका लागि निरन्तर कार्यक्रम सञ्चालन भइरहेको छ। विद्यालयको खानेपानी, सरसफाइ र स्वच्छता कार्यविधिलाई स्थानीयकरण गरी सबै विद्यालयमा लागू गरिसकिएको छ। आवश्यक भौतिक संरचना निर्माणको काम पनि निरन्तर रूपमा भइरहेको छ। पालिकाले शिक्षा र स्वास्थ्य क्षेत्रमा लगानी बढाउँदै छात्र–छात्राहरूको समग्र विकासमा जोड दिइरहेको छ।”

नगरपालिकाका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत गौतम भण्डारीले पनि विद्यार्थीहरूको प्रस्तुति हेरेर उनीहरू यस विषयमा सचेत हुँदै गएको स्पष्ट भएको बताए। निर्माण भएको तीन कोठे शौचालय समयानुकूल, पहुँचयुक्त र उपयोगी भएको भन्दै यसको सही सदुपयोगसँगै स्वास्थ्य र व्यवहारमा सकारात्मक परिवर्तन ल्याउन आवश्यक रहेको उहाँले जोड दिनुभयो।

कार्यक्रममा राधाकृष्ण थारु जनसेवा केन्द्रका कोषाध्यक्ष यज्ञप्रसाद पोखरेलले संस्था विगतदेखि नै सामाजिक क्षेत्रमा अग्रणी भूमिकामा रहेको बताउँदै, “हामी निरन्तर रूपमा समुदायमुखी कार्यक्रम सञ्चालन गर्दै आएका छौं। यसरी शिक्षा र स्वास्थ्यसम्बन्धी कार्यक्रमलाई प्रभावकारी बनाउने हाम्रो प्रयास निरन्तर जारी रहनेछ,” भन्नुभयो।

मेलाको आयोजना कोईकाको आर्थिक सहयोगमा प्लान इन्टरनेशनल नेपाल र राधाकृष्ण थारु जनसेवा केन्द्र गुलरियाको साझेदारीमा सञ्चालित ‘किशोरकिशोरी यौन तथा प्रजनन् स्वास्थ्य तथा अधिकार कार्यक्रम’ अन्तर्गत गरिएको हो। मेलामा विद्यार्थीहरूले यौन तथा प्रजनन् स्वास्थ्य सम्बन्धी विषयमा आफ्ना भनाइ, नृत्य, गीत र नाटक प्रस्तुत गरे। कार्यक्रम विद्यार्थीहरूले सचेत र सुसंस्कृत तरिकाबाट सञ्चालन तथा व्यवस्थापन गरेका थिए, जसले मेलालाई अझ आकर्षक र शिक्षाप्रद बनाएको थियो।

विद्यालयले यस प्रकारका कार्यक्रममार्फत विद्यार्थीहरूमा स्वास्थ्य सम्बन्धी सचेतना फैलाउने मात्र होइन, व्यवहारिक दृष्टिले सुधार र सकारात्मक परिवर्तन ल्याउने लक्ष्य राखेको छ। आगामी दिनमा पनि यस्ता मेलाहरू नियमित रूपमा आयोजना गरिने विद्यालयले जनाएको छ।

बिज्ञापन-YM-ADCustom Text

२७औं साधारण सभा सम्पन्न, १५ लाख लागतमा निर्मित खुला जिमशालाको उद्घाटन

 कोहलपुर-२, बाँके / २ ०८२  श्रावण  १७, शनिबार ,  रिपोर्टिंग  नेपाल  सम्बाददाता 
श्री सिद्धिबिनायक ग्रामीण सामुदायिक बन उपभोक्ता समिति, कोहलपुर–२ बाँकेको २७औं साधारण सभा तथा २१औं सार्वजनिक सुनुवाइ कार्यक्रम शनिबार सम्पन्न भएको छ।

सोही अवसरमा १५ लाख रुपैयाँको लागतमा निर्माण सम्पन्न गरिएको खुला जिमशालाको पनि उद्घाटन गरिएको छ।

उद्घाटन कार्यक्रममा वडा नं. २ का वडा अध्यक्ष हरि कठायतले खुला जिमशाला वन क्षेत्र, वातावरण तथा स्वास्थ्यसँग प्रत्यक्ष रूपमा जोडिएको उपयोगी संरचना भएको भन्दै यसको प्रयोग र संरक्षणमा समुदायको सक्रियता आवश्यक रहेको बताउनुभयो।

उहाँले कार्यक्रमकै क्रममा समितिलाइ  वडाबाट आवश्यक सहयोग हुने र नगरपालिकामा समेत समन्वय गरेर पहल गरिने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभएको थियो। कार्यक्रममा समिति पदाधिकारी, सदस्य, स्थानीय उपभोक्ता तथा विभिन्न पक्षको सहभागिता रहेको थियो।

बिज्ञापन-YM-ADCustom Text

बिज्ञापन

Custom Text

भर्खरै राखिएको